Podstawą prawną funkcjonowania Biura Pełnomocnika jest art. 34 pkt. 10 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych:
"Pełnomocnik wykonuje swoje zadania przy pomocy Biura Pełnomocnika, które stanowi wyodrębnioną komórkę organizacyjną w urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego. "
Biuro Pełnomocnika jest komórką organizacyjną Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej. W ramach regulaminu ministerstwa Biuro Pełnomocnika posiada własny regulamin organizacyjny. Merytorycznie Biuro Pełnomocnika podlega wyłącznie Pełnomocnikowi Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych.
W chwili obecnej Biuro zatrudnia ponad 50 pracowników, z czego ponad 13 % to osoby niepełnosprawne.
Na czele Biura stoi dyrektor, który wykonuje swoje zadania przy pomocy dwóch zastępców.
Dyrektor Biura
Zastępca Dyrektora Krzysztof Kosiński
Zastępca Dyrektora Alina Wojtowicz - Pomierna
Biuro Pełnomocnika składa się z 5 wydziałów oraz 3 wydzielonych wieloosobowych stanowisk pracy.
Wydział do Spraw Rehabilitacji Zawodowej i Pomocy Publicznej
Do zadań Wydziału należy m.in.:
- opracowywanie projektów programów pomocy publicznej oraz aktów prawnych regulujących kwestie wsparcia dla przedsiębiorców zatrudniających osoby niepełnosprawne,
- inicjowanie zmian legislacyjnych dotyczących zarówno pomocy publicznej, jak i zatrudniania i rehabilitacji osób niepełnosprawnych, a także udzielanie w tym zakresie odpowiedzi i wyjaśnień w obrębie obowiązujących przepisów prawa.
Wydział do Spraw Rehabilitacji Społecznej i Współpracy z Samorządami
- opracowywanie projektów działań na rzecz integracji społecznej oraz przeciwdziałania wykluczeniu społecznemu osób niepełnosprawnych,
- dokonywanie analizy i oceny wpływu obowiązujących i proponowanych rozwiązań prawnych na realizację praw osób niepełnosprawnych,
- inicjowanie działań zmierzających do ograniczenia skutków niepełnosprawności i barier utrudniających osobom niepełnosprawnym funkcjonowanie w społeczeństwie,
- współpraca z samorządami województw i powiatów w zakresie programów wyrównywania szans osób niepełnosprawnych i przeciwdziałania wykluczeniu.
Wydział prowadzi sprawy związane między innymi z nadzorem nad merytoryczną działalnością Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Ponadto, Wydział zajmuje się prowadzeniem postępowań administracyjnych przed Ministrem Pracy i Polityki Społecznej, jako organ II instancji, w sprawach dotyczących :
- wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych,
- statusu zakładu pracy chronionej oraz zakładu aktywności zawodowej,
- dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych.
Wydział do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności
Do zadań Wydziału należy między innymi:
- inicjowanie aktów prawnych dotyczących orzecznictwa o niepełnosprawności,
- kontrola wojewódzkich zespołów orzekających w zakresie stosowania przepisów, standardów i procedur w postępowaniu o orzekaniu o niepełnosprawności.
- Wydział prowadzi też działalność szkoleniową dla instytucji odpowiedzialnych za orzecznictwo o niepełnosprawności.
Wydział do Spraw Programów, Analiz i Współpracy Międzynarodowej
Zadaniem Wydziału jest m.in.
- inicjowanie badań w obszarze problematyki niepełnosprawności, monitorowanie i analiza sytuacji społeczno - demograficznej osób niepełnosprawnych ze szczególnym uwzględnieniem ich sytuacji na rynku pracy,
- zarządzanie danymi statystycznymi dotyczącymi problematyki niepełnosprawności,
- Wydział inicjuje i prowadzi działania z zakresu współpracy międzynarodowej w obrębie problematyki osób niepełnosprawnych i współpracuje w tym obszarze z organizacjami międzynarodowymi oraz instytucjami Unii Europejskiej.
Stanowisko do Spraw Komunikacji Społecznej i Dialogu Społecznego
Zadaniem zespołu jest między innymi:
- współpraca z organizacjami pozarządowymi w zakresie wymiany informacji oraz upowszechnianie najefektywniejszych form działania organizacji pozarządowych działających na rzecz osób niepełnosprawnych.
- Zespół zajmuje się również obsługą strony internetowej www.niepelnosprawni.gov.pl oraz odpowiada za obsługę organizacyjno – techniczną Krajowej Rady Konsultacyjnej do Spraw Osób Niepełnosprawnych.
Stanowisko do Spraw Skarg, Interwencji i Wniosków
Do głównym zadań zespołu należy udzielanie odpowiedzi na skargi obywateli, podejmowanie interwencji i udzielanie wyjaśnień w zgłaszanych sprawach.
Stanowisko do Spraw Obsługi Prawnej i Legislacji
Zadaniem zespołu jest między innymi:
- prowadzenie monitoringu obowiązującego prawa i podejmowanie inicjatywy legislacyjnej dotyczącej sytuacji osób niepełnosprawnych,
- opiniowanie projektów aktów prawnych pochodzących z innych resortów i instytucji, w tym Unii Europejskiej w kwestiach dotyczących osób niepełnosprawnych.
